AYM Başkanı Özkaya: "Yargıtay ve Danıştay ile hiyerarşik ilişkimiz yok, anayasal denetim yapıyoruz"

Anayasa Mahkemesi (AYM) Başkanı Kadir Özkaya, Türkiye Basın Federasyonu (TBF) Başkanı Sinan Burhan ve yönetim kurulu üyeleriyle yaptığı görüşmede, anayasa yargısının işleyişi ve yüksek yargı ilişkileri üzerine kapsamlı değerlendirmelerde bulundu.

Anayasa yargısı "sadece norm denetimi" değil

Özkaya, günümüzde anayasa yargısının yalnızca hukuk normalarının Anayasa'ya uygunluğunu denetleyen bir mekanizma olmadığını, temel hak ve özgürlüklerin etkin korunması ile demokratik hukuk devletinin güçlendirilmesinde de kritik bir rol üstlendiğini kaydetti. Mahkemenin incelemelerde uluslararası yaklaşımların, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) karar standartlarının, diğer ülkeler anayasa mahkemelerinin içtihatlarının ve Türkiye'deki yüksek yargı organlarının kararlarının titizlikle değerlendirildiğini, raportör görüşlerinin ve kurumsal birikimin sürece dahil edildiğini aktardı.

"Kanuna uygunluk değil, anayasal denetim yapıyoruz"

Bireysel başvuru niteliği ve yüksek yargı yetkileri üzerine konuşan Özkaya, AYM ile Yargıtay, Danıştay ve diğer yargı kurumları arasında hiyerarşik bir ilişkinin bulunmadığını netleştirdi. Her kurumun görev, yetki ve sorumluluklarının Anayasa ve kanunlarda çizildiğini, bu çerçevede faaliyet gösterdiklerini belirten Özkaya, "AYM, kanuna uygunluk değil, anayasal denetim yapıyor" vurgusunu yaptı. Bireysel başvurularda bir "kanun yolu mahkemesi" gibi hareket edilmediğini, ihlal iddialarının "adalet odaklı bir yaklaşımla" değerlendirildiğini ifade etti.

Tayfun Kahraman kararı: Gerekçe yayımlanma sürecinde

Gezi Parkı davası hükümlüsü Tayfun Kahraman'ın ikinci bireysel başvurusu da gündeme geldi. Özkaya, AYM'nin bu başvuruda hem adil yargılanma hakkının hem de bireysel başvuru hakkının ihlal edildiğine karar verdiğini hatırlattı. Kararın gerekçesinin hâlâ yayımlanma sürecinde olduğunu belirten Başkan Özkaya, AYM'nin görevinin kişinin suçluluğunu belirlemek değil, yargılamada usule ilişkin güvencelerin sağlanıp sağlanmadığını denetlemek olduğunu tekrarladı. Kahraman ile ilgili ilk kararın da bu kapsamda verildiğine dikkat çekti.