Oman ve Hong Kong: Hava ve Lojistik Koridorlarda Yeni Rekabet Dönemi

12 Eylül 2026 tarihi itibarıyla Orta Doğu ve Asya Pasifik havacılık pazarında iki büyük hub merkezi olan Oman (Muscat) ve Hong Kong arasındaki stratejik rekabet, yeni bir boyut kazanıyor. Konu, bir spor karşılaşması değil; hava hakları müzakereleri, liman-yük entegrasyonu ve yatırım ihaleleri üzerinden şekillenen bir "koridor savaşı".

Bölgesel dengenin kırılması: Riyadh Air faktörü

Suudi Arabistan'ın yeni bayrak taşıyıcısı Riyadh Air'in geçtiğimiz hafta ilk ticari uçuşunu gerçekleştirmesi, bölgedeki "hub" hiyerarşisini sarsıntıya uğrattı. Sektör kaynaklarına göre birçok havayolu, yeni giren oyuncuya karşı koridorlarını korumak için programlarında revizyon yapmak zorunda kaldı. Bu tablo, Oman ve Hong Kong gibi yerleşik aktarma merkezlerini, hem yolcu hem de yük trafiğinde daha agresif bir pozisyon alma çabasına itiyor.

Oman'ın cevabı: Bursa ve Duqm eksenli "Akıllı Bağlantı" stratejisi

Oman Air Yönetim Kurulu üyesi Aycı'nın son açıklamalarında, Bursa'nın Marmara bölgesinin bir "akıllı bağlantı üssü"ne dönüştürülmesi hedefi öne çıktı. Bu vizyon, sadece yolcu taşımacılığını değil; Duqm ve Salalah limanlarıyla entegre edilen deniz-hava (sea-air) lojistik koridorunu da kapsıyor. Oman, coğrafi konumunu Avrupa-Asya-Afrika üçgeninin kesişimine yerleştirerek, Hong Kong'un geleneksel Asya-Pasifik odaklı modeline alternatif bir "doğu-batı" ekseni sunmaya çalışıyor.

Hong Kong'un dirençi ve yük avantajı

Hong Kong Uluslararası Havaalanı (HKIA), Cathay Pacific'in yeniden canlanması ve üçüncü pist projesinin ilerlemesiyle kapasite artırımı hedefliyor. Bölgenin en büyük yük hub'larından biri konumundaki Hong Kong, Maersk Nyassa gibi dev konteyner gemilerinin operasyonel takibi ve liman-havaalanı eşgüdümü (örneğin IMO 9356086 numaralı gemilerin rotalama verileri) açısından hâlâ ölçülemeyen bir derinliğe sahip. Ancak Çin ana karası ekonomisindeki yavaşlama ve jeopolitik riskler, yükçileri alternatif rotalar (Muscat-Duqm hattı dahil) arayışına yönlendiriyor.

İhale süreci ve pazar sinyalleri

Son dönemde yayımlanan ihale bültenleri ve sonuçları, her iki tarafın da altyapı yatırımlarını hızlandırdığını gösteriyor. Oman tarafında Duqm Serbest Bölgesi lojistik parkları ve Muscat Havaalanı kapasite artırımı ihaleleri; Hong Kong tarafında ise terminallere otomasyon ve hava kara kargo terminalleri modernizasyonu ihaleleri gündemde. Bu süreçler, her iki hub'ın da gelecekteki pazar payını kilitlemek için "şimdi yatırım yap" sinyalleri veriyor.

Gelecek haritası: İşbirliği mi, sıfır toplam oyunu mu?

Uzmanlar, Riyadh Air'in pazar payı dilimlemesi durumunda Oman ve Hong Kong'un belirli segmentlerde (örneğin Afrika-Asya yük koridorları) işbirliği yapma ihtimalinin de olduğunu, ancak yolcu trafiğinde sıfır toplam oyununun devam edeceğini öngörüyor. Önümüzdeki aylarda planlanan hava hizmetleri müzakereleri (ASA) ve IATA slot konferansları, bu rekabetin seyrini belirleyecek kritikal noktalar olacak.