Geçmişte Bugün: 2021 Saksonya-Anhalt Seçimlerinde CDU Önünde Tutundu, AfD Rekor Yaptı

6 Haziran 2021 Pazar günü, yaklaşık 1,7 milyon seçmenin kayıtlı olduğu Saksonya-Anhalt eyaletinde yapılan meclis seçimleri, Almanya federal siyasetinin gidişatını değiştiren bir dönüm noktası olarak tarihe işlendi. Resmi kesin sonuçlara göre, Başbakan Reiner Haseloff'un liderliğindeki Hristiyan Demokrat Birlik (CDU), yüzde 37,1 ile güçlü bir zafer kazanarak iktidarını korudu.

Sandıkta Ne Oldu? Resmi Rakamlar

Seçmenin yüzde 60,3'ü sandığa giden seçimde, AfD (Alternatif für Deutschland) önceki seçime (2016: %24,3) göre oyunu hafif artırarak (2016'ya göre +0,6 puan) yüzde 23,7 ile tarihi bir ikinci sıra yakaladı. Ancak partinin "birinci parti" olma hedefi CDU'nun duvar gibi direnişiyle kırıldı. Diğer partilerin performansı şöyle gerçekleşti:

• Sol Parti (Die Linke): %11,0 (Önceki seçimde %16,3, ciddi kayıp)
• Sosyal Demokrat Parti (SPD): %8,4
• Yeşiller (Grüne): %6,5
• Hür Demokrat Parti (FDP): %6,4 (Meclise girdi)
• Diğerleri: %6,9

Not: Güncel (2024/2025) Almanya siyasetinin aktörlerinden biri olan BSW (Sahra Wagenknecht İttifakı) 2021 seçimlerinde henüz kurulmamış, bu yüzden bu seçimde oy almamıştır.

AfD'nin Yükselişi ve 'Brandmauer' (Yangın Duvarı) Testi

AfD'nin yüzde 23,7 ile ikinci parti olması, Almanya'da "cordon sanitaire" (koridor saniter / siyasi karantina) olarak bilinen, aşırı sağ partilerle işbirliği yapmama geleneğinin ilk büyük yerel testlerinden biriydi. Seçim gecesi AfD liderleri zafer sarhoşluğuyle "Biz birinci partiyiz" sloganı çalarak çıksa da, resmi sonuçlar CDU'nun önde olduğunu tescil etti.

Başbakan Haseloff, seçim gecesi yaptığı açıklamada "AfD ile hiçbir işbirliği yapmayacağımız" mesajını net bir dille verdi. Bu kararlılık, eyaletde CDU, SPD ve FDP'nin oluşturduğu "Kenya Koalisyonu"nun (Siyah-Kırmızı-Sarı) devam etmesini sağladı. Ancak süreç kolay değildi; koalisyon görüşmeleri aylar sürdü ve CDU içindeki muhalefet, Haseloff'un AfD'li seçmen tabanına hitap eden sert 톤una tepki gösterdi.

O Günden Bugüne: 2026 Perspektifi

5 yıl önceki o seçim gecesi, bugünkü Almanya siyasetinin tohumlarını attı. AfD o günden bu yana federal seviyede de ikinci parti konumuna yükselirken (2025 federal seçimlerinde %20,8), o dönemde meclise giren FDP bugün baraj altına düşme riskiyle boğuşuyor. En kritik fark ise BSW'nin devreye girmesidir; 2021'de Sol Parti'nin (Linke) kaybettiği oyların bir kısmını ve AfD'nin protesto seçmeninin bir kesimini BSW şimdi çekiyor.

Saksonya-Anhalt 2021 modeli "CDU önde, AfD ikinci, koalisyon zoru" denklemi, 2024 Turingen ve Saksonya seçimlerinde de neredeyse birebir tekrarlandı; fakat bu sefer BSW faktörü koalisyon matematiklerini daha da karmaşık hale getirdi. O gece Haseloff'un "Duvar tuttu" diyebilmesi, bugün federal seviyede de Merz liderliğinde CDU/CSU için en büyük stratejik sınav olarak duruyor.