Borsa Yatırımcılarına 'Dokunulmazlık Zırhı': Alacak İadelerinde e-Devlet Dönemi

Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), Yatırımcı Tazmin Merkezi (YTM) yönetmeliğinde yaptığı kritik değişiklikle borsa yatırımcılarının varlıklarını koruma altına alan kapsamlı bir düzenlemeye imza attı. Resmi Gazete'de yayımlanan yeni kararla birlikte, yatırımcıların varlıklarına yönelik haciz, rehin ve iflas gibi risklerin önüne geçilirken, zamanaşımına uğrayan alacakların iadesi için e-Devlet üzerinden başvuru dönemi başlatıldı.

Yatırımcı Varlıkları Haciz ve İflas Riskine Karşı Korundu

Düzenlemenin merkezinde, Yatırımcı Tazmin Merkezi'nin malvarlığına getirilen "dokunulmazlık" yer alıyor. Yeni yönetmelik gereği, YTM'nin malvarlığı amacı dışında kullanılamayacak, teminat gösterilemeyecek ve kamu alacakları söz konusu olsa dahi haczedilemeyecek veya rehnedilemeyecek. Ayrıca bu varlıklar iflas masasına dâhil edilemeyecek ve üzerlerine ihtiyati tedbir konulamayacak.

Alacak İadelerinde Dijital Dönüşüm ve Takasbank Rolü

YTM'ye emaneten devredilen tüm alacak ve emanetlere ilişkin idari ve adli taleplerin Takasbank tarafından karşılanması kararlaştırıldı. Takasbank, yürütülen bu işlemlerle ilgili olarak aylık bazda YTM'ye raporlama yapacak. Sürecin en dikkat çeken noktası ise başvuru yöntemi oldu:

• Zamanaşımına uğrayan emanet ve alacakların iadesi için başvuruların e-Devlet üzerinden elektronik ortamda yapılması esas hale getirildi.
• Elektronik ortamda yapılamayan istisnai başvurular için yöntemler Kurul Bülteni ve YTM'nin kurumsal sitesinde ilan edilecek.
• Yatırım kuruluşlarının zamanaşımına uğrayan listeleri Şubat ayı sonuna kadar YTM ve Takasbank'a iletmekle yükümlü kılındı.

Hangi Durumlarda Koruma Sağlanıyor?

Söz konusu düzenleme, bireysel yatırımcıların kendi varlıkları üzerine gelecek işlemleri değil, bağlı oldukları aracı kurum veya bankaların mali darboğaza girmesi durumunu kapsıyor. Örneğin; bir aracı kurumun iflas etmesi durumunda, kurumun alacaklıları YTM'ye dava açarak bireysel yatırımcıların mülkiyetindeki hisse, fon, bono veya tahviller üzerine haciz ya da tedbir koyduramayacaklar.