BM Güvenlik Konseyi'nde Kriz: ABD, Fransa'nın 'İnsan Hakları' Eleştirilerine Tepki Göstererek Salonu Terk Etti

Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi, ABD ve Fransa arasında yaşanan sert diplomatik gerilime sahne oldu. Pazartesi günü gerçekleştirilen acil toplantı sırasında ABD delegasyonu, Fransa'nın Washington'un insan hakları konusundaki tutumunu otoriter rejimlerle kıyaslayan açıklamaları nedeniyle toplantıyı terk etti.

Krizin merkezinde, BM İnsan Hakları Yüksek Komiseri Volker Turk'ün görev süresinin uzatılmasına ilişkin oylama yer alıyor. Geçtiğimiz Cuma günü yapılan oylamada ABD; Kuzey Kore ve Rusya ile aynı safta yer alarak Turk'ün görev süresinin uzatılmasına karşı oy kullandı. Oylama sonucunda 144 devletin lehine, 10 devletin aleyhine ve 13 devletin çekimser kaldığı kararle Turk'ün görevi uzatıldı.

'Demokrasinin Işığı' Tartışması ve Diplomatik Restleşme

Oylama sonrası Fransa'nın BM misyonu, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada ABD'nin geçmişte insan hakları konusunda bir 'ışık' olduğunu ancak artık öyle olmadığını belirterek Washington'u Kuzey Kore ve Rusya ile kıyasladı. Bu çıkışa sert yanıt veren ABD Büyükelçisi Mike Waltz, Fransa'yı demokratik ülkeleri eleştirirken dünyanın en kötü baskıcı rejimlerine yakınlık gösteren bir yetkiliyi desteklemekle suçladı.

Gerginlik, Fransa Büyükelçisi Jerome Bonnafont'un Rusya'nın Ukrayna'daki savaşına ilişkin yaptığı konuşma sırasında zirveye ulaştı. ABD delegasyonunun salonu terk etmesiyle sonuçlanan olay sonrası ABD Büyükelçisi Dan Negrea, Fransa'nın 'küçümseyici ve saygısız' retoriğinden vazgeçene kadar benzer protestoların süreceğini ifade etti.

BM Finansmanı ve Katılımı Risk Altında

Trump yönetiminin BM kuruluşlarına yönelik fon kesintileri ve birçok kuruluştan çekilme stratejisiyle paralel seyreden bu kriz, Washington'un BM ile olan ilişkilerindeki derin çatlağı bir kez daha ortaya çıkardı. ABD Büyükelçisi Jeff Bartos, prosedürel aşırılıkların ve kapalı kapılar ardındaki anlaşmaların tolere edildiği bir ortamda, ABD'nin katılımını ve finansman desteğini derhal yeniden değerlendireceğini açıkladı.

Fransa tarafı ise Volker Turk'ü ilk döneminde tarafsızlık ve titizlik sergileyen bir 'vicdan sesi' olarak tanımlarken, BM Sözcüsü Farhan Haq, delegasyonun ayrılmasına ilişkin yorum yapmaktan kaçınarak tüm üye devletlerin kararlara saygı duymasını beklediklerini belirtti.