Almanya'dan Oradour Katliamı'nda Yeni İddianame: 88 Yaşında Eski SS Mensubu Yargılanacak

Berlin — Almanya Federal Savcılığı (Generalbundesanwaltschaft), II. Dünya Savaşı'nın en vahşi katliamlarından biri olarak tarihe geçen Oradour-sur-Glane faciası nedeniyle 88 yaşındaki bir eski SS mensubu hakkında resmi soruşturmayı bitirip iddianameyi mahkemeye sundu. Savcılık, zanlinin Haziran 1944'te Fransa'nın Haute-Vienne bölgesindeki köyde 642 sivilin — kadın, çocuk ve yaşlıların — kasten öldürülmesinde "suç ortağı" rolü oynadığını öne sürüyor.

Köyün bir anında silinmesi

10 Haziran 1944 Salı günü, 2. SS Panser Tümeni "Das Reich"'a bağlı "Der Führer" Panser Grenadyer Alayı'nın 1. Taburu Oradour-sur-Glane'yi kuşatmıştı. Askerler köylüleri meydanda topladı; erkekleri ambarlara, kadın ve çocukları kiliseye hapsoldu. Binalar ateşe verildi, hayatta kalanlar makineli tüfeklerleöldürüldü. Günün sonunda köy harabaeye dönmüştü. Resmi rakamlara göre 642 kişi hayatını kaybetti; sadece 6 kişi hayatta kaldı. Genel de Gaulle, savaş sonrası köyün yıkık halde bırakılmasını, "Fransız acısının sembolü" olarak korumayı emretmişti.

Yargı sürecinin gecikmesinin nedeni

Almanya'da uzun yıllar, Nazi suçlarında "emir üstlenmesi" veya doğrudan fiil canlısı olma şartı aranırdı. 2011'deki John Demjanjuk kararı ile yargıçlar, ölüm kampı personelinin sadece "teçhizatın bir parçası" olması bile suç ortağı sayılabileceğine hükmetti. Bu ön yargı değişimi, Oradour gibi birimlerde görev yapmış düşük rütbeli kişilerin de yargılanmasına kapı açtı. 2014'te Dortmund Savcılığı bir zanlıyı yargılamaya çalışmış ancak sağlık durumu engel olmuştu. Güncel iddianame, bu yargı geleneğinin en son ve muhtemelen en yaşlı örneğini oluşturuyor.

Zanlı ve sürecin seyri

İddianamenin konusu olan zanlı, olay sırasında 18-19 yaşları arasında bir SS grenadyeri olarak görev yapıyor. Savcılık, zanlinin köyün kuşatılmasında ve sivilin toplandığı alanlarda nöbet tutarak kaçışları engellemesinde aktif rol aldığını iddia ediyor. Savunma ise müvekkilinin sadece çevre güvenliğini sağladığını, katliamın kendisine haber verilmediğini ve emir reddedilemez durumda olduğunu savunan "Befehlsnotstand" (emir zorunluluğu) tezini gündeme getirecek. Mahkeme, öncelikle zanlinin yargılanma ehliyetine (Verhandlungsfähigkeit) dair uzman raporlarını bekleyecek.

Fransa tarafı, Düsseldorf Mahkemesi'nde açılacak duruşmaları yakından takip edecek. Oradour aileleri dernekleri, "adaletin gecikmemesi gerektiğini" hatırlatarak, zanlinin yaşı süreci ertelememeli olduğunu bildirdi. Köy bugün, yıkık kilisesi, çürümüş arabaları ve sessiz sokaklarıyla her yıl binlerce ziyaretçi çeken bir anıt müze olarak ayakta duruyor.