Gözden Kaçırmayın

Lüleburgaz'da Karadeniz Bahar Şenlikleri Başlıyor: 4 Gün Müzik ve Lezzet ŞöleniLüleburgaz'da Karadeniz Bahar Şenlikleri Başlıyor: 4 Gün Müzik ve Lezzet Şöleni
Venezuela'da halk, 2014'ten bu yana devam eden ABD yaptırımlarının yarattığı ekonomik çıkmaza karşı sokaklara indi. Ülkenin en büyük ikinci kenti Maracaibo'dan başlayan "Yaptırımsız Venezuela için Yürüyüş" adlı protesto hareketinin 1 Mayıs'ta başkent Karakas'ta sona ermesi planlanıyor. Protestocular, binden fazla başlıkta uygulanan ABD yaptırımlarının derhal kaldırılmasını ve yaşam koşullarının iyileştirilmesi için maaş artışı talep ediyor. Yürüyüş, ülke genelinde artan ekonomik sıkıntıların sembolik bir ifadesi haline geldi.

Eğitim sistemi çöküşün eşiğinde

Sağlık Bilimleri Üniversitesi'nden Profesör Luis Ortega, yaptırımların doğrudan eğitim sistemini hedef aldığını belirterek, "Akademisyenler olarak birçok açıdan etkileniyoruz. Bu tür yaptırımlar varsa, üniversitelere veya altyapıya yatırım yapılmaz. Maaşları artırmanın bir yolu yok ve bu sadece ilkokul, ortaokul ve üniversite düzeyindeki öğretmen sendikalarını değil, tüm toplumu etkiliyor" dedi. Öğretmen Roxana Urdaneta ise yaptırımların yaşam kalitesini ve yerel okulların gelişimini yok ettiğini vurgulayarak, "Bu yaptırımlar nedeniyle Venezuela, ülkenin ilerlemesini engelleyen bir abluka ile karşı karşıya" ifadelerini kullandı.

Ulaşım bile lüks oldu

Ulaştırma ve Haberleşme Bakanlığı'ndan emekli Edgar Zavala, yaşam maliyetlerinin ulaşılamaz seviyelere geldiğine dikkat çekerek çarpıcı bir örnek verdi: "Tek bir otobüs bileti 250 bolivar (0.53 dolar) ve bu, mevcut geliriyle toplu taşımayı bile kullanmasını imkansız hale getiriyor." Zavala, "Başkan tam yetkiyle geri dönerse ve yaptırımlar kaldırılırsa ekonominin yükseleceğine, maaşların ayarlanacağına ve halkın alım gücünü yeniden kazanacağına inanıyorum" diye konuştu.

Hükümetin 100 günlük bilançosu

Venezuela Geçici Devlet Başkanı Delcy Rodriguez, 3 Ocak'ta görevi devralmasının ardından ilk 100 gününe ilişkin kapsamlı bir değerlendirme yaptı. Video mesaj yayınlayan Rodriguez, yılın başlarında yaşanan yüksek gerilimli olayların ardından sağlanan iç istikrara dikkat çekti. Rodriguez, ülkenin "yeni bir siyasi döneme" girdiğini belirterek petrol üretimindeki artışa vurgu yaptı. Venezuela'nın şu anda günlük 1.1 milyon varil petrol üretimine ulaştığını ve Aralık 2025 seviyelerine geri dönmeyi hedeflediğini ifade eden Rodriguez, siyasi diyalog ve diplomasi sayesinde yeni Af Yasası kapsamında 8 bin kişinin serbest bırakıldığını açıkladı.

Ekonomik göstergeler ve reform planları

Rodriguez, Gayri Safi Yurtiçi Hasıla'nın 20 çeyrek boyunca yüzde 9 büyüdüğünü duyurdu. Bu büyümenin daha fazla istihdam ve daha iyi gelir olarak halka yansıması gerektiğini vurgulayan Rodriguez, Hidrokarbonlar Yasası ve Madencilik Yasası'nda yapılacak reformların ulusal egemenlikten taviz vermeden, "net kurallar" çerçevesinde yeni teknoloji ve yabancı yatırımı ülkeye çekmesini beklediklerini söyledi.

Yaptırımların tarihsel süreci

ABD'nin Venezuela'ya yönelik yaptırımları 2015 yılında başladı. Eski Başkan Barack Obama'nın Venezuela'yı "ulusal güvenliğe yönelik olağanüstü ve alışılmadık bir tehdit" ilan eden kararnamesiyle ülkenin finans sektörü felce uğradı. 2018'de altın sektörü, 2019'dan itibaren ise petrol ve ekonomik sektörlere yönelik tam kapsamlı bir abluka uygulanmaya başlandı. Ham petrol ticareti yasaklandı ve ABD'deki tüm Venezuela varlıkları donduruldu. Venezuela'da mevcut asgari ücret ise 130 bolivar (yaklaşık 0.27 dolar) seviyesinde bulunuyor. Bu rakam, bir otobüs bileti fiyatının yarısından daha düşük.

Editör Yorumu

Venezuela'da yaşanan ekonomik kriz, uluslararası yaptırımların sıradan vatandaşların günlük yaşamını nasıl derinden etkilediğini gözler önüne seriyor. Eğitimden ulaşıma kadar temel haklara erişimin kısıtlandığı bu ortamda, halkın sokaklara inmesi beklenen bir tepki. Petrol üretimindeki artış umut verici olsa da, yaptırımların kalkması olmadan ekonomik toparlanmanın sınırlı kalacağı açık. Uluslararası toplumun, yaptırımların insani maliyetini tekrar gözden geçirmesi gereken bir dönemden geçiyoruz.