Van'ın ustası 50 yıldır bağlama yapıyor: "30 yıl önceki enstrümanlarım hâlâ çalınıyor"

Van'ın merkezdeki atölyesinde 50 yıldır bağlama yapmaya adanmış Usta Mehmet, elinden çıkan enstrümanların yıllar sonra bile ses verliliğini korumasının sırrının "sabırla seçilen ahşap ve geleneksel yapım teknikleri"de olduğunu söyledi. Usta, geçen hafta atölyesine 30 yıl önce yapmış olduğu bir bağlamanın bakım için getirildiğini anlatarak, "Bu enstrümanlar sahipleri değişse bile bana geri döner, onarırım, tekrar seslendiririm" dedi.

Ahşabın dinlenmesi en az yapım kadar önemli

Usta Mehmet, kvaliteli bir bağlama için kullanılan kayın, kavak ve çeviş ağaçlarının en az 5-7 yıl doğal yollarla kurutulması gerektiğini vurguladı. "Kilitta kurutulan ahşap sesi öldürür, doğal kuruma ise lifleri gevşetir, rezonansı artırır" diyen usta, gövde kazıma işleminin hâlâ tamamen el ve göz ölçüsüyle yapıldığını, bu sayede her enstrümanın benzersiz bir akustik kimlik kazandığını kaydetti.

Telleşim ve perdeler: Ustalık imzası

Bağlamanın "ruhu"nu belirleyen teller ve perde ayarında da usta, endüstriyel standartlardan uzak, müzisyenin el yapısına ve çalış tarzına göre "özel perde hesaplaması" yaptığına dikkat çekti. "Serbest tellerin yüksekliği, perdenin hassasiyeti; fabrikada standartlaşamaz, sadece ustalıkla ayarlanır" diyen Mehmet Usta, bu nedenle yapmış olduğu enstrümanların profesyonel sanatçılar tarafından tercih edildiğini belirtti.

Bakım kültürü nesilden nesile aktarılıyor

Atölyesine getirilen 30 yıllık bağlamanın, sahibinin ölümü sonrası torunu tarafından getirildiğini anlatan usta, "Enstrüman sadece bir eşya değil, aile mirası oluyor. Bakımı yapıldıkça ahşap nefes alıyor, sesi olgunlaşıyor" diyerek bu kültürün genç nesillere aktarılmasının önemi üzerinde durdu. Usta, şu an atölyesinde 3 çirak yetiştirdiğini, sanatın kaybolmaması için bu eğitimin sürmesi gerektiğini vurguladı.