Erzurum'da Yarım Asırlık Ustadan Nostalji: Eski Teknolojinin Son Sesi
Erzurum'un Yakutiye ilçesinde, '80'ler Sokağı' olarak anılan Memişağa Sokak'ta, teknolojinin hızla değiştiği bir dönemde geçmişin sesini bugüne taşıyan bir zanaatın temsilcisi bulunuyor. 74 yaşındaki Necip Aksakal, yarım asrı aşkın süredir radyo, pikap, plakçalar ve gramofon gibi nostaljik cihazları çalışır hale getirerek bölgedeki son ustalardan biri olarak dikkat çekiyor.
Mesleğe 1962 yılında babasının yönlendirmesiyle çırak olarak başlayan Aksakal, 1974 yılında kendi iş yerini açtı. Dükkânında bulunan cihazların en yenisinin bile yaklaşık 40 yıllık olduğunu belirten usta, 50-60 yıllık cihazları büyük bir titizlikle onarıyor. Özellikle son yıllarda nostaljik ürünlere olan ilginin artmasıyla, sadece Erzurum değil; Karadeniz, Doğu Anadolu ve Adana gibi farklı bölgelerden de cihazların tamiri için kendisine ulaşılıyor.
Bulunmayan Parçaları Kendi Elleriyle Üretiyor
Elektronik cihazların kısa sürede yenileriyle değiştirildiği günümüzde, Aksakal'ın dükkânı bir nevi hafıza merkezi işlevi görüyor. Usta, piyasada artık bulunmayan parçaları kendi elleriyle üreterek cihazları hayata döndürüyor. Bir plakçalardaki kol mekanizması, kristali ve motoru tamamen kırılmış durumda gelen cihazları, parçaları sıfırdan üretip boya ve cila işlemlerini yaparak çalışır hale getiriyor.
Tamir sürecini bir doktorun teşhis yöntemine benzeterek, "Elektrik gelmiyorsa önce besleme kısmini, adaptörü ve güç kaynağını kontrol ediyoruz. Ölçü aletleriyle voltaj değerlerine bakıyoruz. Ses yoksa ses katını, görüntü yoksa görüntü bölümünü inceliyoruz" ifadelerini kullanıyor.
Kalifiye Eleman Sıkıntısı ve Gelecek Kaygısı
Mesleğin sadece elektronikle sınırlı kalmadığını, marangozluktan tesisatçılığa kadar birçok alanda kalifiye eleman eksikliği yaşandığını belirten Aksakal, bu işin en az üç yıllık bir emek ve sabır gerektirdiğini vurguluyor. 74 yaşındaki usta, en büyük temennisinin bu zanaatın gelecek nesillere aktarılması ve arkasından bu işi sürdürecek sanatkârların yetişmesi olduğunu ifade ediyor.