Doç. Dr. Topaktaş'tan prostat kanseri uyarısı: 50 yaş sonrası PSA testi hayat kurtarır

Bilecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi Üroloji Uzmanı Doç. Dr. Ramazan Topaktaş, prostat kanserinin erkeklerde görülen en yaygın malign tümörlerden biri olduğunu kaydederken, hastalığın başlangıçta hiçbir belirti vermeden "sessizce" ilerlediğine dikkat çekti. Uzman, erken tanıda PSA (Prostat Spesifik Antijen) kan testi ve dijital rektal muayenenin altın standardı olduğunu, bu basit kontrollerin hayat kurtardığını net bir dille ifade etti.

Belirti çıktığında geç olabilir

Doç. Dr. Topaktaş, prostat kanserinin erken evrelerde semptomsuz seyrettiğini, idrar şikayetleri (zayıflama, sık idrarlanma, kanama) veya kemik ağrıları gibi bulgular hastalığın ileri evreye veya yayılma evresine girdiğini işaret ettiğini belirtti. "Hasta klinik bulgularla başvurduğunda genellikle cerrahi şansımız kalmamış veya tedavi seçeneklerimiz daralmıştır. Bu nedenle şikayetsizken tarama yapmak tek etkin yoldur" dedi.

Kim, ne zaman kontrol olmalı?

Tıbbi rehberler ve uluslararası kurumlar (AUA, EAU) ile paralel olarak Doç. Dr. Topaktaş, tarama yaş aralığını şöyle özetledi:

• 50 yaş: Risk faktörü olmayan her erkek için başlangıç yaşı.
• 45 yaş: Ailede prostat kanseri öyküsü olan (baba, kardeş) veya Afrikan kökenli erkekler için.
• 40 yaş: Birden fazla birinci derece akraba da hastalık varsa (yüksek risk grubu).

Uzman, PSA değeri 4 ng/mL üzeri çıktığında veya rektal muayenede sertlik/nodül hissedildiğinde ileri incelemelere (mpMRI, biyopsi) yönlendirildiğini, ancak PSA'nın tek başına kanser teşhisi koymadığını, enfeksiyon ve benign prostat hiperplazisi (BPH) de değerleri yükseltebileceğini hatırlattı.

Erken yakalandığında şans %90'ın üzerindedir

Doç. Dr. Topaktaş, hastalık prostata kapsülü içindeyken (lokalize evre) yakalandığında, robotik cerrahi (Da Vinci), radyoterapi veya aktif gözetim gibi yöntemlerle 5 yıl sağkalım oranının %95-99 bandında olduğunu aktardı. "Kanser kapsülü yırtıp kemiklenmeye yayıldığında ise amaç hayat süresini uzatmak ve kaliteyi korumak olur. Bu tabloyu değiştiren tek faktör zamandır" diyerek erkeklerin yılın belirli bir dönemini (örneğin doğum ayı) kontrolüne ayırmasını önerdi.

Uzman, "Korkmayın, muayene olun. 5 dakikalık bir muayene ve bir tüp kan, sizi yıllarca bu hastalık ve tedavilerinin yan etkilerinden uzak tutar" çağrısıyla konuyu kapattı.