ABD'de Tarih Savaşı: Mahkeme, Milli Parklardaki 'Siyasi Sansürü' Durdurdu
Massachusetts'teki bir federal mahkeme, Trump yönetiminin milli parklardaki bilgilendirme tabelalarını değiştirme veya kaldırma talimatlarını geçersiz kılan kritik bir karar verdi. Hakim Angel Kelley, yönetimin tarihsel ve bilimsel gerçekleri içeren sergileri kaldırmasını "yarım gerçekler sunmak" olarak nitelendirerek, tüm tabelaların 3 Temmuz tarihine kadar, yani ABD'nin 250. kuruluş yıl dönümü öncesinde eski haline getirilmesini emretti.
Tarihsel Gerçekler ve Bilimsel Veriler Hedef Alındı
Süreç, Mart 2025'te imzalanan "Amerikan Tarihine Gerçekliği ve Akıl Sağlığını Geri Kazandırmak" adlı kararnameyle başladı. Bu emirle birlikte, Amerikan tarihini veya güncel durumları "uygunsuz şekilde kötülediği" düşünülen içeriklerin temizlenmesi hedeflendi. Ancak uygulama aşamasında, iklim değişikliği ve yerli halkların katliamları gibi hassas konuların silindiği görüldü.
Hangi Bilgiler Sansürlendi?
Davaya konu olan ve mahkeme kararında dikkat çeken bazı spesifik örnekler şunlar:
- Grand Teton Milli Parkı: 19. yüzyıl kaşifi Gustavus Cheyney Doane'nin, Piegan Blackfeet halkından en az 173 kişinin katledilmesindeki rolünü anlatan tabela kaldırıldı.
- Fort Sumter Milli Anıtı: Deniz seviyesinin yükselmesinin tarihi kaleyi nasıl sular altında bırakabileceğine dair iklim değişikliği verilerini içeren bilgilendirme levhası tamamen silindi.
"Amerika'nın En Büyük Sınıfı" Vurgusu
63 sayfalık sert bir karara imza atan Hakim Kelley, milli parkları "Amerika'nın en büyük sınıfı" olarak tanımladı. Tarihin, seçilmiş parçalar halinde değil, tüm çıplaklığıyla sunulması gerektiğini belirten hakim, hükümetin bu sorumluluğunu göz ardı ettiğini vurguladı. Karar, aynı zamanda yönetimin parklardaki sergilerde yeni değişiklikler yapmasını da yasakladı.
Siyasi Tartışma ve Hukuki Süreç
Karar, koruma yanlısı koalisyonlar ve Milli Parklar Koruma Derneği (NPCA) tarafından büyük bir zafer olarak karşılandı. NPCA Kültürel Kaynaklar Kıdemli Direktörü Alan Spears, kararın tarihin "sterilize edilmesi ve sansürlenmesi" sürecine dur dediğini belirtti. Öte yandan İçişleri Bakanlığı sözcüsü, kararı veren hakimi "liberal bir aktivist" olarak tanımlayarak karara itiraz edebileceklerini açıkladı.